subota, avgust 24, 2019

 

LOV I ROBOLOV BEZ ZRNA BARUTA (1)

Lukom i strelom

strela i jelen

U svetu danas ima registrovano više od pet miliona lovaca tim oružjem od kojih su četiri miliona samo u SAD. Prema pouzdanim podacima ne postoji ni jedna životinja koja nije ulovljena lukom i strelom, od žabe do slona, a prema tvrđenjima stručnjaka lov tim oružjem, ako se to uopšte može tako nazvati, mnogo je humaniji od onog klasičnog, dakle vatrenim oružjem. Zašto?

Piše Slobodan Jović Eti

luk bez baruta 02Lov lukom i strelom star je između 100.000 i 50.000 godina, odnosno od kada je oružje otkriveno. Ta genijalna čovekova izmišljotina upoređuje se sa otkrićem vatre i točka, a bila mu je potrebna da bi sig­urnije i bezbednije lovio sa većeg odstojanja.

Tako se lovilo u praistoriji, ali i danas u mnogim ple­menima centralne i južne Amerike, Afrike i Azije. Savremeni lov tim prastarim oružjem počinje u ovom veku, najpre u Americi, da bi se kasnije preneo na sve kon­tinente. Razvojem savre­menih materijala i novih tehnologija, lukovi, strele i samostreli dobili su na kvalitetu, snazi i dometu, pa se to oružje danas koristi u četiri vida: kao rekreacija, kao vrhunski turnirski sport, u lovu i ribolovu i u specijalne vojne i paravojne svrhe.

LONG BOW

U principu, danas postoje tri osnovna tipa lukova i dva osnovna tipa samostrela koji se koriste. Najstariji i najjed­nostavniji je long bow (dugi luk) koji može biti prost ili složen.

luk bez baruta 01  strela i lov

Prvi, koji je načinjen od jednog komada istog elasti­čnog drveta, nazivamo prostim lukom, dok drugi, napravljen od više slojeva različitih vrsta drveta, zovemo složenim. To su lukovi koji mogu biti kombi­novani i sa drugim materijali­ma (koža, kost, životinjska dlaka) i prate nas od otkrića luka i strele.

Drugi tip je refleksni luk. On je zakrivljenih vrhova i daleko je brži od long bow-a. Najčešće je rasklopiv na tri dela zbog lakšeg transporta.

Treći i najmoderniji je takozvani kompaund luk sa ekscentričnim točkićima na vrhovima krakova koji omo­gućavaju da se luk može du­že držati u napetom stanju.

Moderni samostreli ništa bitno nisu izgubili od svoje proforme, ali su danas načinjeni od savremenih materijala; tetiva se lakše nateže i rasklopivi su, a proizvode se u dve varijante: sa krakovima refleksnog tipa i u varijanti kompaunda.

strela-i-tetreb

U MODI JE SAMOSTREL

Sa svakim od pomenutih lukova može se uspešno loviti ma koja divljač, per­nata ili dlakava, sitna ili krupna, riba ili životinja. Najiskusniji love "golim lukom" (bare bow), bez nišana i bilo kakvih poma­gala, odnosno kako se to u lovačkom žargonu kaže - odokativno.

Drugi, međutim, koriste najsavremeniju nišansku opremu, a najčešće duplu: mehanički nišan u kombinaciji sa optičkim, laserskim ili termovizijskim. Interesantno je da su rezultati lova onih koji gađaju "od oka" i ovih drugih - jednaki.

Od hladnog i tihog oružja danas su najviše u modi samostreli. Najmoderniji samostreli do te mere su i samorasklopivi da se mogu spakovati i u veoma male kutije i, za razliku od vatrenog oružja, ne samo da su nečujni i tihi već su i precizniji. Samostrelom se može pogoditi i osrednja životinja u trku do 250 metara jer su njegova snaga i brzina dva do tri puta veća od prosečnog luka.

I još nešto što se manje zna. Poznati stručnjaci i istraživači davno su konstatovali da je lov lukom i strelom daleko hu­maniji od onog vatrenim oružjem, ako se o humanom lovu uopšte može govoriti. Po njihovom tumačenju životinja ulovljena ovim oružjem ugine krvareći u snu, dok ulovljena vatrenim oružjem umire u šoku.

I ne zaboravite sledeće: lov lukom i strelom veliki je iza­zov, ali za one koji su savladali tu veštinu! Takođe, morate znati i da se za to oružje mora imati oružni list, kao i za vatreno oružje.

..........

Bušmani, Pakuri i Pigmeji

Pleme Pigmeja i danas lovi prostim lukom i primitivnom strelom sitne životinje na ras­tojanju od oko tridesetak metara. To su pretežno žabe, zmije; miševi i pacovi, ali i razne vrste ptica. Međutim, kada je motiv lovu glad, veličina mete nije bitna i, po običaju, tu promašaja nema.

Severnobrazilsko pleme Pakuru lovi primitivnim lukom i do 60 metara osred­nju divljač kao što su kojot, vepar, razne vrste lisica ili manjih divljih mačaka.

Pleme Bušmana lovi na daljinu od preko sto metara istim oružjem, ali uglavnom - otrovnim strelama. Najpo­znatiji otrov koji se danas koristi u te svrhe je - kurare.

..........

(Nastaviće se)

Natura broj 5 (jun 1996)

Natura Online (24.6.2009)

{jcomments off}