subota, jun 23, 2018

 

RUSIJA I SAD JOŠ ČUVAJU VIRUS VELIKIH BOGINJA

Supersile neće da unište virus variole

variola-vera

Rusija i SAD, zemlje koje jedine na svetu u svojim laboratorijama i dalje čuvaju smrtonosni virus velikih boginja, godinama odbijaju da ga unište, iako je poznato da on može biti potencijalno opasniji od - nuklearnog oružja

Izvor: Press, Foto: Reuter

Sjedinjene Američke Države i Rusija su pre nekoliko dana ponovo odbile predlog ostalih zemalja članica Svetske zdravstvene organizacije (SZO) da se virus trajno uništi, pod izgovorom da strahuju da neka zemlja ima tajne zalihe i da bi mogla da ih iskoristi kao biološko oružje.

Predstavnici dve supersile ističu da je virus, koji je kroz istoriju odneo stotine miliona života, potencijalno opasniji od nuklearnog naoružanja. Vodeći ruski stručnjak za odbranu od bioloških napada Aleksandr Golc kaže da je moguće da neke države čuvaju tajne zalihe variole.

OPASNO U RUKAMA TERORISTA

- Zamislite situaciju da virus poseduju teroristi i da ga upotrebe za masovna ubistva. Kako bismo se odbranili? Ako uništimo uzorke koje imamo, za pravljenje vakcine trebaće nam vreme koje nećemo imati - kaže Golc i dodaje da su u današnje vreme, zbog razvoja tehnologije, mogućnosti za pravljenje biološkog oružja mnogo veće nego u periodu hladnog rata.

Takođe, predstavnici Rusije i SAD istakli su da virus ne treba uništiti i iz naučnih razloga.

- Zbog budućnosti čovečanstva nužno je da nastavimo sa istraživanjem vakcina za velike boginje kako bismo sprečili njihovo eventualno ponovno buđenje - jednoglasni su predstavnici Rusije i SAD, koji su predložili da se razgovor o mogućem datumu uništavanja uzoraka pokrene tek za pet godina.

S druge strane, ostale zemlje sumnjaju u iskrenost Rusa i Amerikanaca i smatraju da Moskva i Vašington i dalje sprovode istraživanja na živim uzorcima variole. Oni strahuju od slučajnog ispuštanja virusa izvan laboratorija, što bi moglo da izazove katastrofalne posledice.

Inače, prema zvaničnim podacima SZO-a, Rusija i SAD jedine u svetu imaju sačuvane zalihe uzoraka virusa velikih boginja, mada je ova bolest iskorenjena 1979. godine. Supersile uzorke čuvaju pod strogim nadzorom. Rusija drži 120 različitih vrsta virusa variole u Državnom istraživačkom centru za virologiju i biotehnologiju u Koltsovu, u blizini Novosibirska. S druge strane, u američkom Centru za kontrolu i prevenciju bolesti u Atlanti nalazi se čak 451 uzorak opakog virusa.

NAJSMRTONOSNIJA BOLEST

Velike boginje ubrajaju se u najsmrtonosnije bolesti sa kojima se čovečanstvo suočilo. Prema rečima istoričara, boginje, kozice ili variola prvi put su se pojavile u petom veku pre nove ere. U 20. veku oko 300 miliona ljudi umrlo je od variola.

Jedna od poslednjih velikih evropskih epidemija dogodila se u bivšoj Jugoslaviji 1972. godine. Tadašnja vlast tvrdila je da je umrlo 35 ljudi, mada nezvanični podaci govore da je žrtava bilo više.

variola-vera2

Poslednji prirodni slučaj velikih boginja dogodio se u Somaliji 1977, a 1978. jedan medicinski fotograf na Univerzitetu u Birmingemu slučajno se u laboratoriji zarazio virusom i kasnije preminuo.

.........

Uzrok nastanka

Velike boginje (Variola vera) izaziva virus variole koji se pojavio među stanovništvom pre hiljada godina. Virus variole je iskorenjen osim što postoje zalihe koje se koriste za laboratorijska istraživanja. Nakon što je bolest eliminisana u svetu, obustavljena je redovna masovna vakcinacija ljudi protiv velikih boginja jer više nije bilo potrebe za preventivnom zaštitom. Međutim, nakon posledica septembarskih i oktobarskih događaja 2001. godine postoji povećana zabrinutost da bi se virus velikih boginja mogao upotrebiti kao sredstvo za bioterorizam.

Generalno je potreban direktan i dovoljno dug kontakt licem u lice da bi se velike boginje prenele sa jedne na drugu osobu. Velike boginje se mogu takođe prenositi u direktnom kontaktu sa zaraženim telesnim izlučevinama ili kontaminiranim predmetima kao što su posteljina ili odeća. Velike boginje su se retko prenosile kroz vazduh u zatvorenim prostorima kao što su zgrade, autobusi i vozovi. Ljudi su jedini prirodni domaćini velikih boginja.

Osoba koja ima velike boginje postaje ponekad prenosilac zaraze kada dobije povišenu temperaturu, ali je najviše zarazna kada se pojavi osip. U tom stadijumu zaražena osoba je obično veoma bolesna i nije u stanju da se kreće u društvu. Inficirana osoba je zarazna sve dok ne otpadne poslednja krasta velikih boginja.

variola-vera3

Velike boginje (Variola major) je ozbiljna i najčešća forma velikih boginja sa obimnijim osipom i višom temperaturom. Postoje četiri vrste velikih boginja (variola major): obična, najčešća vrsta koja se javlja u 90 ili više posto slučajeva; modifikovana (blagi tip koji se javlja kod ranije vakcinisanih osoba); zatim površinska i hemoragična (retka i vrlo ozbiljna).

Istorijski gledano smrtnost kod velikih boginja je oko 30 posto; međutim površinske i hemoragične velike boginje su obično smrtonosne.

Male boginje (Variola minor) su manje uobičajena i manje opaka bolest sa stopom smrtnosti od oko jedan posto ili nižom.

Izvor: www.stetoskop.info

.........

Natura Online (31.5.2011)